Adresa: 22 oktobra 27, 11080 Beograd

Telefon: +381 11 2618 367

Zaštitnik Matice je Sv. Luka, 
kojeg Matica proslavlja svakog
31.oktobra. 

Istorijat

Dobrovoljno vatrogasno društvo “MATICA” Zemun je najstarije vatrogasno društvo u Republici Srbiji, dok je za vreme postojanja bivše države SFRJ u samom vrhu među prva tri društva.

Dobrovojno vatrogasno društvo “Matica“ Zumun nastalo je u nekada maloj varoši, pa zatim u gradu Zemunu, koji je bio na vetrometini istorijskih događaja.

Kuće u ono vreme, izgrađene uglavnom od naboja, ćerpića i „bondruka“ bile su laki plen brojnih požara. Tako je požarna stihija progutala brojne komplekse kuća i cele ulice.

U vremenima postojanja pisanih zapisa novijeg vremena zabeleženo je:

12. aprila 1788.godine, podsticanjem jakog vetra bukti požar koji uništava ceo južni blok kuća, magacina i pomoćnih zgrada. Zaustavlja se kod broja 6 u Gospodarskoj ulici,

22. avgusta 1791.godine, požar uništava 58 kuća u bloku zgrada između Oračke i Bežaniske ulice,

16. avgusta 1867.godine, vatra koja je nastala na jednoj zgradi na Magistratskom trgu uništava desetak kuća kao i zgradu starog Magistrata.

17. avgusta 1867.godine, vatra izbija u Sinđelićevoj ulici koja guta deset kuća, kao i zvonik i krov Sv.Nikolajevske crkve. Ceo Donji grad je zahvaćen panikom. Duva jak olujni vetar. Iskre lete na sve strane daleko od mesta od požara. Ljudi se penju na svoje krovove, oblažu ih mokrim ponjavama, a sa metlama pokušavaju da ugase vatrenu neman. Dim i plamen se uzdižu toliko visoko da meštani iz susednih sela dolaze u Zemun da pomognu misleći da gori ceo grad.

Posle svih požara koji su se dogodili, Zemunski Magistrat 1869.godine donosi “Uredbu o vatrogasnom redu” kojim se osniva pri Magistratu “Vatrogasna komisija” koja utvrđuje i donosi efikasnije mere zaštite u borbi protiv požara, kao i kazne za nepoštovanje propisa.

Ova nastojanja prihvata i grupa viđenih građana tog vremena u Zemunu, rame uz rame su se našli zanatlije, advokati, doktori, direktori, trgovci, službenici i svi ostali stali su pod vatrogasni šlem humanosti, hrabrosti i požrtvovanja.

Obrazuje se Inicijativni odbor i posle detaljnih priprema, dana 01. novemra 1870.godine, u dvorani Zemunskog magistrata, na Opštoj skupštini osniva se “ZEMUNSKO DOBROVOLJNO VATROGASEĆE DRUŠTVO-MATICA” i usvaja se prvi USTAV.

Prema usvojenom ustavu Društvo se sastojalo od dobrovoljaca, zanatlija i građana ostalih zanimanja koji su izrazili želju da budu aktivni članovi  vatrogasne dobrovoljne jedinice, a i povećeg broja pomažućih članova.

Prema Pravilima o unutrašnjem ustrojstvu vatrogastva onog vremena, aktivni članovi – vatrogasci bili su razvrstani u odeljenja:

  1. rušilaca-penjača,
  2. šmrkača,
  3. vodonosilaca,
  4. čuvara zgarišta,
  5. saniteta i
  6. jednog štabnog i momčadskog trubača.

Na čelu vatrogasne jedinice bio je komandir koji je za svoj rad bio odgovoran Opštinskoj vatrogasnoj veću.

Na kuli Gardoš od 1896.godine, uvodi se neprekidno vatrogasno dežurstvo, tokom dana i noći, na osmatranju grada Zemuna i bliže okoline, radi blagovremenog uočavanja požara i alarmiranja članova Društva da izađu na intervenciju. Budući da je visoka 36 metara velelepna građevina i srednjovekovna tvrđava, decenijama koristili su je zemunski dobrovoljni vatrogasci.

Preventivnim radom na sprečavanju požara, kao i efikasnim nastupima na požarima, broj požara sa katastrofalnim posledicama naglo je opao.

To je bilo značajan doprinos dobrovoljnih vatrogasaca svom gradu Zemunu.

Bila je posebna čast postati član Dobrovoljnog vatrogasnog društva.

Član Društva je mogao postati svaki građanin, koga predlože dva člana čiji staž u vatrogasnoj jedinici nije smeo biti manji od dve godine.

Značajan događaj u posleratnom periodu bila je vanredna Glavna skupština Društva, održana 16. maja 1921.godine, gde se donosi odluka o postavljenju četiri profesionalna vatrogasca, plaćenog sekretara koji je vodio operativno tehničke i administrativne poslove.

Odlikom ove skupštine Društva, izvršene su i izmene i dopune  Statuta “Matice”, gde se kaže daje presednik Opštine, ujedno i presednik vatrogasnog društva.

Godine 1925. postavljen je ulični sistem uzbunjivanja članstva sirenom koja je postavljena na više mesta u gradu.

Velika proslava 56-to godišnjice postojanja i rada Dobrovoljnog vatrogasnog društva “Matica”, održana je 1926 godine. To je bila u novoj državi Kraljevine Srba, Hrvata i Slovenaca, najmasovnija proslava jednog vatrogasnog jubileja.

Godine 1933. donešen je zakon o organizovanju vatrogastva, koji dalje veliki polet daljem razvoju “Matice”.

Ratovi koji su protutnjali prostorima grada Zemuna, potvrdili su spremnost i odlučnost dobrovoljnih vatrogasaca da odbrane svoj od uništenja.

Požari na početku rata, u toku okupcije naše zemlje i prilikom bombardovanja Beograda 06. aprila 1941. godine, i Zemuna 17. aprila 1944.godine, kao i u više kasnijih navrata, vatrogasna jedinica ”Matica” je dejstvovala spašavanjem građana iz ruševina i sprečavala požarne katastrofe, koje su mogle nastati kao posledica bombardovanja.

U toku borbi za oslobođenje Beograda i Zemuna u periodu od 20. do 22.oktobra 1944.godine bilo je više požara koje su u raznim delovima grada uspešno gasile jedinice Dobrovoljnog vatrogasnog društva “Matica”.

Ostaje u sećanju izvaredni poduhvat gašenja izazvanog požara prilikom napuštanja kasarne nemačke vojske u objektu današnje osnovne škole “Majke Jugović”, gde su vatrogasci “Matice”, na iznađenje boraca Crvene armije i partizana, na liniji borbi sprečili uništenje zgrade požarom.

“Matica” u godinama neposredno po završetku drugog sveskog rata sa svojim članovima aktivno učestvije u obnovi svog razrušenog grada…

Nastaju i vremena obnove vatrogasnih organizacija u celoj zemlji, na svim nivoima se osnivaju dobrovoljna vatrogasna društva po uzoru na “Maticu”, a zatim opštinski, gradski i republički vatrogasni savezi. Vatrogasni kadrovi iz redova Dobrovoljne vatrogasne čete “Matica” preuzimaju brojne ključne funkcije u vatrogastvu Beograda, Srbije i ondašnje Jugoslavije.

Septembra 1956.godine, završava se započeta akcija izgradnje vatrogasnog doma, i tom prilikom je održana svečanost povodom useljenja u zdanje u kojem se “Matica” nalazi i danas.

“Matica” dobija i zvanično naziv: Dobrovoljno vatrogasno društvo “Matica” Zemun, skraćen naziv: D.V.D.”MATICA” ZEMUN.

U novo otvorenom domu održavaju se brojni susreti kao što je bratimljenje sa D.V.D.”Virovitica“, D.V.D.“Kaštel Sućurcem“, D.V.D.“Mrkonjić Grad“, i D.V.D.“Ulcinj“.

Vatrogasni dom D.V.D.“Matica“Zemun posetile su vatrogasne delegacije  iz Poljske, Sovjeskog saveza, Velike Britanije, Nemačke, Austrije, Japana, Mađarske, Čehoslovačke, Kine, i dr.

Od 1982.godine na osnovu Uredbe vlade Republike Srbije, članovi operativne jedinice D.V.D.-a u stalnom radnom odnosu prelaze u sastav MUP-a, usled čega je potpisan ugovor o poslovno tehničkoj saradnji između MUP-a (Sektor za zaštitu i spasavanje) i Dobrovoljnog vatrogasnog društva “Matica“ Zemun, gde je omogućen formacijski smeštaj Vatrogasne stanice Zemun, odnosno njenih pripadnika iz sastava Vatrogasne brigade Beograd, u deo radnh prostorija i garaža vatrogasnog doma.

U novijoj istoriji, prilikom NATO bombardovanja SR Jugoslavije od 24.marta do 10.juna 1999.godine, članovi Dobrovojlnog vatrogasnog društva ”Matica” Zemun su zajedno sa kolegama iz Vatrogasne brigade Beograd intervenisali na spašavanju prisutnih lica iz uništenih objekata i gašenju požara kao posledica bombardovanja.

Od značajnijih objekata, vatrogasna jedinica D.V.D. ”Matica” Zemun, je pod rukovodstvom vatrogasnih oficira iz profesionalnog sastava Vatrogasne stanice Zemun, učestvovala na gašenju požara u više navrata vojnog aeodroma Batajnica, zgrade Komande vazduhoplovstva u Zemunu, Hotela “Jugoslavija”, abasade NR Kine, palate “Ušće” u narodu poznata kao zgrada  bivšeg Centralnog komiteta SKJ-e, i mnogih drugih objekata na teritoriji Zemuna i grada Beograda.

Ove rečenice su delić istorijskih crtica iz bogate, 140-to godišnjice postojanja i rada Dobrovoljnog vatrogasnog društva “Matica”, koje je 04.decembra 2010.godine, svečano obeležila u zdanju pozorišta “Madlenijanum” u Zemunu svoj značajan jubilej i veliki u budućnost u petnaest decenija rada i postojanja…

DVD Matica

22 oktobra 27 
11080 Beograd
Srbija

Telefon: (+381)11 2618 367
Email: dvdmatica@gmail.com
Website: www.dvdmatica.rs

Facebook stranica